Μαζί με τον Κώστα Πρετεντέρη έγραψε περί τις είκοσι κωμωδίες, από τις οποίες οι περισσότερες έγιναν κινηματογραφικές επιτυχίες.
Ασημάκης Γιαλαμάς (1909 – 2004)
Συγγραφέας, ευθυμογράφος και δημοσιογράφος, ο Ασημάκης Γιαλαμάς έγραψε σάτιρες, χρονογραφήματα, θεατρικά έργα, επιθεωρήσεις, σενάρια, παρωδίες και διηγήματα, καυτηριάζοντας τις κοινωνικοπολιτικές καταστάσεις της εποχής του.
Ο Ασημάκης Γιαλαμάς γεννήθηκε στις 19 Ιανουαρίου 1909 στην Άνω Γαράντζα (Άνω Μέλπεια σήμερα), ένα ορεινό χωριό της βόρειας Μεσσηνίας. Τελείωσε το Γυμνάσιο Μελιγαλά και ήρθε στην Αθήνα όπου γράφτηκε στη Νομική Σχολή, αλλά δεν παρακολούθησε τις σπουδές, γιατί δεν είχε καμία οικονομική στήριξη. Αναγκάστηκε να εργαστεί από την εφηβική του ηλικία, αρχίζοντας από εφημερίδες και περιοδικά.
Εργάστηκε ως ρεπόρτερ στην εφημερίδα «Ακρόπολις» και έπειτα ως χρονογράφος στις εφημερίδες «Εσπερινή» και «Ελληνική». Διετέλεσε βοηθός αρχισυντάκτη στην εφημερίδα «Ημερήσιος Κήρυξ» και ακολούθως εργάστηκε ως χρονογράφος και ως σατιρικός στιχουργός στις εφημερίδες «Βραδυνή», «Ελεύθερη Ελλάδα», «Δημοκρατική», «Δημοκρατικός», «Αλλαγή» και «Αυγή». Ακόμη έδινε συνεργασίες του στην εφημερίδα «Ριζοσπάστης».
Το 1940 πρωτοασχολήθηκε με το θέατρο. Με την κήρυξη του ελληνοϊταλικού πολέμου, ο Ασημάκης Γιαλαμάς, ο Γιώργος Οικονομίδης και ο Γιώργος Θίσβιος σχημάτισαν συγγραφική ομάδα και έδωσαν στο θίασο της Κατερίνας Ανδρεάδη την επιθεώρηση «Πολεμικές Καντρίλιες». Στη διάρκεια της Κατοχής συμμετείχε στο ΕΑΜ και υπήρξε γραμματέας της Εαμικής ομάδας των δημοσιογράφων.
Ο Ασημάκης Γιαλαμάς συνέχισε μόνος του τη συνεργασία του με την Κατερίνα, η οποία μετά την Απελευθέρωση ανέβασε το έργο του «Φαύλος Κύκλος» αποτελούμενο από μια σειρά σκετς, καθώς και το έργο του πρόζας «Η κυρία Εισαγγελεύς». Επίσης την ίδια εποχή ανέβηκε στο θέατρο Κοτοπούλη το έργο του «Ελληνική Εποποιία» με τον Βασίλη Λογοθετίδη και η επιθεώρηση «Γιούπι, γιούπι», που σημείωσαν μεγάλη επιτυχία.
Η ενασχόλησή του με το θέατρο υπήρξε συνεχής, ενώ παράλληλα συνέχιζε τη συνεργασία του με τις εφημερίδες και τα περιοδικά. Έγραψε σειρά επιθεωρήσεων, και μόνος του, αλλά συχνότερα με συνεργάτες. Μαζί με τον Κώστα Πρετεντέρη έγραψε περί τις είκοσι κωμωδίες, από τις οποίες οι περισσότερες έγιναν κινηματογραφικές ταινίες («Δις Διευθυντής», «Τζένη, Τζένη», «Ο Εμίρης και ο κακομοίρης», «Κάτι κουρασμένα παλληκάρια», «Μιας πεντάρας νιάτα», «Οι Φτωχοδιάβολοι» κ.ά.).
Στις αρχές της δεκαετίας του ’70 ολοκλήρωσε τον κινηματογραφικό του κύκλο με δύο σενάρια για ταινίες του Θανάση Βέγγου. Η πρώτη ήταν η πολυβραβευμένη κωμωδία του Ντίνου Κατσουρίδη «Τι έκανες στον πόλεμο Θανάση;», που του απέφερε το βραβείο σεναρίου στο Φεστιβάλ Κινηματογράφου της Θεσσαλονίκης το 1971 και η δεύτερη η κωμωδία του Πάνου Γλυκοφρύδη «Δικτάτωρ καλεί Θανάση». Επίσης, κέρδισε Βραβείο Σεναρίου μαζί με τον Ντίνο Κατσουρίδη στο Φεστιβάλ Θεσσαλονίκης 1971, για το σενάριο που έγραψαν μαζί για την πολυβραβευμένη ταινία «Τι Έκανες στον Πόλεμο Θανάση;».
Τα τελευταία θεατρικά του έργα του ήταν: «Βίλα γιάφκα», «Χίλιες και μία νύχτες», «Μπαμπά, ποιος ήταν ο μπαμπάς μου», «Δώσε, Θεοδόση, δώσε». Τα δύο τελευταία παραστάθηκαν από το θίασο του Κώστα Βουτσά.
Ο Ασημάκης Γιαλαμάς εξέδωσε τρία βιβλία. Το ένα με τον τίτλο «Ε, κάτι κάναμε κι εμείς», που είναι αναμνήσεις από την Κατοχή και τη μετέπειτα εθνική περιπέτεια και τα δύο με τους τίτλους: «Οι διπλανοί μας άνθρωποι» και «Διηγώντας τα να κλαις και να γελάς» που είναι συλλογές διηγημάτων, οι οποίες γράφτηκαν κατά τη διάρκεια μιας πεντηκονταετίας περίπου και δημοσιεύθηκαν σε περιοδικά.
Ο Ασημάκης Γιαλαμάς ήταν μέλος της ΕΣΗΕΑ και της Εταιρίας Ελλήνων Θεατρικών Συγγραφέων, όπου διετέλεσε και πρόεδρος καθώς και μέλος του διοικητικού συμβουλίου του Πανελλήνιου Συνδέσμου Δημοσιογράφων Αγωνιστών Εθνικής Αντίστασης 1941 – 1944. Το 2001 από την Ένωση Ελλήνων Θεατρικών Συγγραφέων και Μουσικών Κριτικών με το βραβείο Θεάτρου για το σύνολο του έργου του.
Ο Ασημάκης Γιαλαμάς πέθανε στις 19 Οκτωβρίου 2004 στην Αθήνα, σε ηλικία 95 ετών.
Ο Γιαλαμάς είχε βαθιά καλλιέργεια, υποδομή. Βασιζόταν στην παράδοση της ελληνικής εκπαίδευσης, κουλτούρας και μνήμης και ταυτοχρόνως έδινε στίγματα κοινωνικής κριτικής, σε εποχές δύσκολες, όπου η κοινωνική και πολιτική κριτική σκόνταφτε στη λογοκρισία και στα έντονα πάθη της μετεμφυλιακής εποχής. Μέσα σ’ αυτή τη συγκυρία, ο Ασημάκης Γιαλαμάς κατόρθωνε να πει το λόγο του, κλείνοντας το μάτι του στο κοινό. Αυτή είναι η μεγάλη τέχνη του υπαινιγμού της εποχής και η εκπαιδευτική λειτουργία του Ασημάκη Γιαλαμά μέσα στην κοινωνία μας.
Κώστας Γεωργουσόπουλος, θεατρικός κριτικός
Ο Γιαλαμάς έχει γνήσια σατιρική φλέβα και συλλαμβάνει με οξυδέρκεια τον πυρήνα της επικαιρότητας. Έξοχος κάτοχος της ελληνικής γλώσσας, τη χειρίζεται με άνεση και στον θεατρικό διάλογο και στον στίχο. Η συμβολή του στο νεοελληνικό θέατρο είναι, όπως και των συναδέλφων του της φάρσας και της επιθεώρησης, σημαντική, γιατί καλλιέργησε τον καθημερινό ρυθμό της γλώσσας και ανέδειξε τον τύπο του μέσου Έλληνα ως χαρακτήρα για περαιτέρω θεατρική μελέτη.
Κώστας Γεωργουσόπουλος, θεατρικός κριτικός
